Aýa raıy
Astana 28 °S
Almaty 27 °S
valıýta baǵamy
USD 411.66
EUR 465.92
RUB 5.81
CNY 58.79

Teńge bıyl nege nyǵaımady – Ulttyq bank túsinik berdi

2019 jyldyń 14 qarasha 2019 14:01

NUR-SULTAN. QazAqparat – Osy jyldyń basynda munaı qymbattap, reseılik rýbl nyǵaıa túskendikten, artynsha teńge de kúsheıedi dep boljanǵan. Alaıda ýaqyt tuspaldy joqqa shyǵaryp otyr. Munyń sebebin Ulttyq banktiń Monetarlyq operatsııalar departamentiniń dırektory Álııa Moldabekova túsindirip berdi, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.

«Teńgeniń bıylǵy aıyrbas baǵamy shetel valıýtasyndaǵy barlyq aǵymdardyń suranystary men usynystarynyń úılesimin kórsetedi. Ulttyq bank teńge baǵamynyń qubylmaly sıpatyn qoldaı beredi. Osy baǵyt teńgeniń ishki jáne syrtqy faktorlarǵa kún saıynǵy reaktsııasyn kórsetip otyrady», - dedi Álııa Moldabekova.

Ulttyq bank ókiliniń aıtýyna qaraǵanda, jyl basynda munaı baǵasy qymbattap, reseılik rýbl de nyǵaıa túsken. Osyǵan oraı, qarjy naryǵynyń keıbir qatysýshylary bıyl teńge kúsheıetinine senim bildiripti.

«Biraq, bul rette bir máseleni atap ótkim keledi: teńge baǵamyna munaı baǵasynyń dınamıkasy ǵana yqpal etpeıdi. Sol sekildi, belgili bir kezeńdegi munaıdyń ortasha baǵasy áser etedi. 2019 jyly munaıdyń ortasha baǵasy barreline 64 AQSh dollaryn qurady. Al 2018 jyly munaı barreli 72 AQSh dollary bolǵan edi», - dedi ol.

Álııa Moldabekova usynǵan málimetke qarasaq, reseılik rýbldiń nyǵaıýyna damyp kele jatqan naryqtardaǵy táýekeldi aktıvterge degen ınvestorlardyń «tábeti» sebep bolǵan. Naqty, Reseıge kelgende ınvestorlar federaldy qaryz oblıgatsııalaryna (FQO) zor qyzyǵýshylyq tanytqan kórinedi.

«Damyǵan elderde memlekettik qundy qaǵazdar boıynsha kiristiń jahandyq deńgeıde tómendeýi aıasynda ınvestorlar joǵary dıfferentsıaldy stavkalardy eskere otyryp, rýbldik qundy qaǵazdarǵa qyzyǵa tústi. Sanktsııalarǵa qaramastan, osynaý qyzyǵýshylyq Reseı naryǵyna sheteldik valıýtalardyń turaqty túrde kelip turýyna muryndyq bolyp otyr», - deıdi Álııa Moldabekova.

Bloomberg agenttiginiń málimetine súıensek, jyl basynan beri shetel ınvestorlary federaldy qaryz oblıgatsııalaryna 12 mlrd AQSh dollaryn alyp kelgen.

«Ekinshiden, ishki fýndamentaldy faktorlardy esepke alaıyq. Ekonomıkanyń ımportqa táýeldiligin eskere otyryp, bizdiń elde ımportty taýarlardy, qurylǵylardy ary qaraı ala berý úshin shetel valıýtasyn satyp alý májbúrligi týady», - dedi Ulttyq bank ókili.

Aldyn ala málimet boıynsha, osy jyldyń 9 aıynda taýar ımporty 12,2 paıyzǵa – 25,1 mlrd dollardan 28,2 mlrd dollarǵa ósken. Importtyń ósimi negizinen iri shıkizattyq jáne ınfraqurylymdyq jobalardy júzege asyrý úshin qurylǵylardy, tehnıka men materıaldardy alý qajettiliginen týyndaıdy.

«Mine, osylaısha, eksporterler tarapynan dollardy satý kólemi azaıyp, munaı baǵasy ótken jylǵa qaraǵanda tómendegendikten, teńge nyǵaımady. Al ımport ósimine baılanysty dollardy satyp alǵysy keletinderdiń sany arta tústi», - dedi Álııa Moldabekova.

Avtor Aıan Bekenuly
Basty sózder: QR Ulttyq banki, Ekonomıka, Qarjy,
Joǵary qaraı