Aýa raıy
Astana +7 °S
Almaty +14 °S
valıýta baǵamy
USD 421.58
EUR 496.83
RUB 5.53
CNY 62.20

Qazaqstandyq dárigerler DDU baǵdarlamalaryn ázirleýge qatysty

2021 jyldyń 12 qazan 2021 13:28

ALMATY. QazAqparat- Qazaqstan psıhıatrlary jasóspirimderdiń psıhıkalyq densaýlyǵy boıynsha DDU baǵdarlamalaryn ázirleýge qatysty. Bul týraly Óńirlik kommýnıkatsııalar qyzmetiniń brıfınginde elimizdegi DDU ofısiniń Qazaqstandaǵy jáne Ortalyq Azııa elderindegi psıhıkalyq densaýlyq jónindegi ulttyq keńesshisi Nıkolaı Negaı aıtty, dep habaplaıdy QazAqparat tilshisi.

Nıkolaı Negaı psıhıatrııa salasyndaǵy qazaqstandyq mamandar qurýǵa kómektesken baǵdarlamalar týraly aıtyp berdi. Olardyń biri – «Jasóspirimderdiń órkendeýine yqpal etý» ádistemelik materıaldar jıyntyǵy. Ulttyq keńesshiniń pikirinshe, búkil álemde jasóspirimder men jastardyń psıhıkalyq densaýlyǵyna alańdaýshylyq artyp keledi. Sondyqtan dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymy men BUU Balalar qorynyń (ıÝNISEF) bastamasymen 2021 jyldyń kókteminde jasóspirimderdiń psıhıkalyq densaýlyǵyn nyǵaıtý jáne qorǵaý, qaýipti minez-qulyqtyń túrli nysandarynyń aldyn alý strategııasy jarııalandy. Aıta keterligi, qazaqstandyq mamandar osy ádistemelik materıaldar paketin ázirleýge de qatysty. Bastamanyń negizinde barlyq azamattyq qoǵam jasóspirimderdiń psıhıkalyq densaýlyǵyn saqtaý jáne nyǵaıtý boıynsha birlesip sharalar qabyldaý úshin memlekettik qurylymdarmen kúsh biriktiretin tujyrymdama jatyr. Sonymen qatar psıhıatrlar DDU-nyń Caregiver Skills Training (balalarǵa kútim jasaý daǵdylaryn úıretý) baǵdarlamasyn damýynda kemistigi bar jáne artta qalǵan balalardy tárbıelep otyrǵan otbasylar úshin ázirlegen.

«Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń Eýropalyq bıýrosynyń qoldaýymen respýblıkalyq Psıhıkalyq densaýlyq ǵylymı-praktıkalyq ortalyǵy bul baǵdarlamany Qazaqstanda osy jyldyń qańtar aıynda iske qosty. Baǵdarlamany qazaqstandyq mamandar aýdaryp, beıimdep, sheber trenerler daıyndady, keıin olarǵa jetekshilik etti», - dedi Nıkolaı Negaı. Beıimdeý jumystaryna «Qazaqstannyń aýtızm jáne basqa da damý problemalary bar balalary men jasóspirimderine qoldaý kórsetý, kómek kórsetý qory «Ashyq Álem» ÚEU jáne «Autism qoljetimdi orta» jeke qory tartyldy. Búginde baǵdarlama beıimdelip, aýystyryldy, alǵashqy medıtsınalyq-sanıtarlyq jeliden komandalar quryldy, trenıngter testilendi. 2022 jyly erekshe qajettilikteri bar balalardy tárbıelep otyrǵan otbasylardy jappaı qamtý mindeti tur. Otandyq psıhıatrlar jumys isteıtin úshinshi baǵdarlama – ózin-ózi zaqymdaý monıtorıngi júıesin engizý. Spıkerdiń aıtýynsha, monıtorıng barysynda jınalǵan málimetter ózine-ózi qol jumsaý jáne ózine-ózi zııan keltirý áreketterin anyqtaýdyń mańyzdy quramdas bóligi bolyp tabylady. Analıtıkalyq óńdeýden keıin mundaı aqparatty dálelderge negizdelgen saıasat pen odan ári is-qımyl josparlaryn qalyptastyrýda qoldanýǵa bolady. Bul ádis Reseı men Irlandııa praktıkasyna endi, Túrkistan jáne Qostanaı oblystarynda da engizildi. Nıkolaı Nıgaı aıtqan tórtinshi baǵdarlama psıhıatrııalyq emes beıindegi mamandar úshin psıhıkalyq densaýlyq máseleleri boıynsha olqylyqtardy tolyqtyrýǵa arnalǵan. «Bul jalpy praktıka dárigeriniń jáne basqa mamandyqtardyń tájirıbesindegi psıhıkalyq densaýlyqtyń jıi kezdesetin buzylýlary týraly baǵdarlama. Búginde atalǵan baǵdarlama boıynsha Qazaq ulttyq medıtsına ýnıversıtetinde bilim alýda. S. D. Asfendııarova tolyqtaı beıimdelip, memlekettik tilge aýdaryldy», - dedi ol.


Avtor Alma Muqanova
Basty sózder: Almaty, Medıtsına,
Joǵary qaraı