Aýa raıy
Astana +7 °S
Almaty +14 °S
valıýta baǵamy
USD 421.58
EUR 496.83
RUB 5.53
CNY 62.20

18 sáýir. QazAqparat kúntizbesi

2021 jyldyń 18 sáýir 2021 07:00

NUR-SULTAN. QazAqparat - QazAqparat oqyrmandar nazaryna 2021 jylǵy 18 sáýirge arnalǵan kúntizbeni usynady.

ATAÝLY KÚNDER

Halyqaralyq eskertkishter men tarıhı oryndar kúni

Bul mereke alǵash ret 1984 jyly atap ótildi. Bul kúndi 1983 jyly ıÝNESKO janynan qurylǵan Halyqaralyq eskertkishter men kórnekti oryndardy qorǵaý máseleleri jónindegi keńes assambleıasy bekitken. Búgingi tańda osy uıymnyń qatarynda álemniń 175 memleketi bar. Dúnıejúziniń 122 elindegi 754 tarıhı qundylyq ıÝNESKO tizimine engizilgen. 2003 jyly osy tizimge elimizdegi «Áziret Sultan» tarıhı-arhıtektýralyq kesheni, Almatyǵa taıaý Tamǵaly tas shatqalyndaǵy jartastarǵa qashalǵan sýretter toptamasy kirdi. Qazaqstanda ulttyq qundylyq bolyp esepteletin 25 myńnan astam tarıhı-mádenı eskertkish bar.

Dúnıejúzilik radıo áýesqoılar kúni

1925 jyldyń 18 sáýir kúni qurylǵan Halyqaralyq radıo áýesqoılar odaǵynyń qurylýyna baılanysty atap ótiledi.

ESTE QALAR OQIǴALAR

1993 jyly Almatyda Dúnıejúzilik ekonomıkalyq forým ótti. Oǵan álemniń 30 elinen 100-den astam iri halyqaralyq jáne ulttyq kompanııalardyń basshylary jınaldy.

2005 jyly qazaqstandyq ekolog Qaısha Atahanova qorshaǵan ortany qorǵaý salasyndaǵy qyzmeti úshin halyqaralyq Goldman syılyǵynyń ıegeri atandy.

Qaısha Atahanova - tómen jáne ortasha radıoaktıvti qaldyqtardy basqa memleketterden Qazaqstanǵa ákelýge narazylyq naýqanyn uıymdastyrǵan. Ol - bıolog, radıoaktıvti sáýlelerdiń zardaptaryn zertteıtin maman, Qaraǵandydaǵy ekologııalyq ortalyqtyń negizin qalaýshysy jáne jetekshisi. Ekologııalyq Goldman syılyǵyn 1990 jyly qoǵam qaıratkeri Rıchard Goldman jáne onyń jubaıy Rodo bekitken. 15 jyl ishinde Goldman syılyǵyn 65 eldiń 107 tabıǵat qorǵaýshysy alǵan.

2011 jyly Qazaqstan eksportshylary ILAC-MRA belgisin paıdalaný quqyǵyna ıe boldy. ILAC-MRA kombınatsııalyq belgi Ulttyq akkredıtteý ortalyǵynda akkredıttelgen zerthanalardyń synaq hattamalarynda qoldanylatyn bolady.

2012 jyly Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaev Malaızııadaǵy «Limkokwing University of Creative Technology» ýnıversıtetiniń Qurmetti doktory ataǵyna ıe boldy. Nursultan Nazarbaev - bul ataqqa ıe bolǵan tórtinshi memleket qaıratkeri. Buǵan deıin ýnıversıtettiń Qurmetti doktory ataǵyna Nelson Mandela, Mahathır Mohammad jáne Malaızııanyń Premer-mınıstri Nadjıb Týn Razak ıe bolǵan.

2013 jyly Qyrǵyz Respýblıkasynda belgili qazaqstandyq jazýshy Muhtar Áýezovtiń qurmetine memorıaldyq taqtanyń ashylý saltanaty ótti. Bishkektiń ortalyq kósheleriniń biri qazaq jazýshysynyń esimimen ataldy.

2013 jyly qazaq fýtbolynyń 100 jyldyq mereıtoıynyń emblemasy maquldandy. Baıqaýdyń eń úzdik jumysy retinde Semeıdegi Shákárim memlekettik ýnıversıtetiniń túlegi Dınara Shúkeevanyń jumysy tanyldy.

2014 jyly rejısser Serik Aprymovtyń «Baýyr» fılmi Germanııa eliniń Syrtqy ister mınıstrliginiń nagradasy (Preis des Auswärtigen Amtes), sonda-aq Ortalyq jáne Shyǵys Eýropanyń goEast atty XIV kınofestıvalinde 4000 eýro aldy.

Jyl saıyn Vısbadende taǵaıyndalatyn Germanııa Syrtqy ister mınıstrliginiń syılyǵy «mádenı alýantúrlilikti quraıtyn kórkemdik túpnusqalylyq úshin» beriledi.

2016 jyly Reseı Batyry, RF ІІM ishki áskerleriniń polkovnıgi Serik Sultanǵabıev Baýyrjan Momyshuly ordenimen marapattaldy. QR Ardagerler uıymynyń qoǵamdyq nagradasy qazaqtyń dańqty batyry Baýyrjan Momyshulynyń esimimen atalady. Bul ordenmen áskerı urystarda erekshe kózge túskender jáne áskerı boryshyn oryndaǵan kezinde erlik tanytqan áskerıler marapattalady.

2017 jyly Qytaıdyń Hunan TV telearnasy «I am a Singer» jobasynda sátti óner kórsetken ánshi Dımash Qudaıbergen týraly fılm túsirdi. Hunan Television - Qytaıdyń kórermender sany jaǵynan ekinshi spýtnıktik telestantsııasy.

2019 jyly Elbasynyń bastamasymen júzege asyp jatqan «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy aıasynda «Jahandyq álemdegi qazirgi qazaq ádebıeti» jobasy boıynsha qazirgi qazaq ádebıetiniń antologııasy Birikken Ulttar Uıymynyń alty tilinde tuńǵysh ret kóshirilip, basylyp shyǵarylatyn boldy.

2020 jyly Halyqaralyq Túrki akademııasy óziniń ǵylymı eńbekterin erkin oqýdy qoljetimdi etti. Ǵylymı eńbekter arasynda túrki áleminiń tarıhy, baı ádebı murasy, tarıhı jazý men túrki tilderiniń eskertkishterin zertteýler, sondaı-aq baýyrlas elderdiń etnografııasy, folklory jáne dástúrleri týraly eńbekter bar. Onlaın kitaptar qazaq, túrik, ázerbaıjan, aǵylshyn, qyrǵyz, orys, mońǵol, sondaı-aq, taǵy basqa baýyrlas elderdiń tilderinde jarııalanǵan.


Basty sózder: Kúntizbe,
Joǵary qaraı