Aýa raıy
Nýr-Sýltan +7 °S
Almaty +14 °S
valıýta baǵamy
USD 449.85
EUR 485.43
RUB 5.71
CNY 70.69

16 mamyr. Týǵan kún ıeleri

2022 jyldyń 16 mamyr 2022 08:10

NUR-SULTAN. QazAqparat - Búgin, ıaǵnı 16 mamyrda tulǵalardan kimder dúnıege kelgen? QazAqparat oqyrmandaryna esimder kúntizbesin usynady.

ESІMDER




87 jyl buryn (1935-2019) aqyn OrazaqynAsqarulyASQAR dúnıege kelgen.

Qytaıdyń Shyǵys Túrkistan ólkesine qarasty Іle aımaǵynda týǵan. Úrimji qalasyndaǵy Ulttar ınstıtýtyn, S.M.Kırov atyndaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıtetin (ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetin) bitirgen. 1955 jyly atamekeni Qazaqstanǵa túbegeıli qonys aýdardy. Shekaradan óleń toly qoljazba dápterlerin ala kelgen Orazaqyn birden Almatydaǵy Jazýshylar odaǵyna kelip, aqyndar Hamıt Erǵalıev, Ǵafý Qaıyrbekov, Jappar Ómirbekovterge jolyǵady. Olar jas aqynnyń óleńderin unatyp, sol kezde baspaǵa daıyndalyp jatqan jas aqyndardyń «Qos júrek» atty jınaǵyna bir top óleńderin dereý engizedi. 1961 jyly arab árpin bilýine baılanysty arnaıy suranyspen Qazaq SSR Ǵylym Akademııasynyń Sh.Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh, arheologııa jáne etnografııa ınstıtýtyna kishi ǵylymı qyzmetker bolyp ornalasady. 1964-1970 jyldary Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń Ádebıetti nasıhattaý bıýrosynda nusqaýshy, Poezııa sektsııasynda orynbasar bolyp qyzmet atqarady. 1970-1984 jyldary Kitap palatasynda bólim meńgerýshi, odan 1995 jylǵa deıin «Jalyn» baspasynda poezııa bóliminiń aǵa redaktory boldy. «Qoryqtar álemine saıahat» dep atalatyn toptama óleńderi 1983 jyly Qazaqstan tabıǵat qorǵaý qoǵamynyń báıgesine ıe boldy. «Týǵan jerdiń kartasy» degen dastany 1974 jyly balalar men jastarǵa arnalǵan «Jalyn» baspasynyń jabyq konkýrsynda júldege ıe boldy. «Tuńǵysh», «Meıirim», «Beljaılaý», «Balqaraǵaı», «Órkesh», «Orbulaq», «Kúngeı», «Táýelsizdik tartýlary» atty jınaqtary jaryq kórdi. Ol qazaqtyń qara óleń túrlerin uzaq jyldar boıy el ishinen jınap, jıyrma myń joldyq eki kitabyn jarııalady. Bul eńbegi 1994 jyly Mádenıet mınıstrligi men Ǵylym akademııasy, Ádebıet ınstıtýty birigip jarııalaǵan aýyz ádebıetin jınaýshylarǵa arnalǵan báıgede birinshi oryndy jeńip aldy.




73 jyl buryn (1949) Qazaqstan Respýblıkasynyń memleket qaıratkeri, Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń general-leıtenanty VladımırKarpovıchBOJKO dúnıege keldi.

Almaty qalasynda týǵan. Qazaq polıtehnıkalyq ınstıtýtyn, Mınsk qalasyndaǵy SSSR Memlkettik qaýipsizdik komıteti Joǵary kýrsyn bitirgen.

1976-1989 jyldary - Qazaq KSR Memlekettik qaýipsizdik komıtetiniń jedel ýákili, aǵa jedel ýákili, 2-shi basqarma bólimshesiniń bastyǵy, 3-shi basqarma bastyǵy. 1989-1991 jyldary - Qazaq SSR Memlekettik qaýipsizdik komıtetiniń Tselınograd oblysy boıynsha basqarma bastyǵynyń orynbasary. 1991-1994 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń Kókshetaý, Shyǵys Qazaqstan oblystary boıynsha basqarmasynyń bastyǵy. 1994-1997 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıteti Bas ekonomıkalyq qaýipsizdik basqarmasynyń bastyǵy. 1999-2001 jyldary - «Jetson Trading LTD» fırmasynyń vıtse-prezıdenti jáne Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy ókildiginiń dırektory. 2001-2007 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıteti tóraǵasynyń birinshi orynbasary, orynbasary. 2007-2014 jyldary - QR tótenshe jaǵdaılar mınıstri. 2014-2016 jyldary QR Іshki ister mınıstriniń orynbasary. 2016-2011 jyldary – Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń VI shaqyrylymynyń depýtaty, Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisi Tóraǵasynyń orynbasary.

I jáne ІІ dárejeli «Aıbyn» ordenderimen (2003), «Astanaǵa 10 jyl» mereıtoılyq medalimen (2008), 43 KSRO, Qazaqstan Respýblıkasy jáne shetel medaldarymen marapattalǵan.




73 jyl buryn (1949) qazaqstandyq teatr jáne kıno rejısseri, Qazaqstan Respýblıkasynyń eńbek sińirgen óner qaıratkeri IgorMarksovıchGONOPOLЬSKIIdúnıege keldi.

Ol Qyzylordada týǵan. 1971 jyly S.M.Kırov atyndaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıteti jýrnalıstıka fakýltetin támamdaǵan. 1978 jyly Lenıngrad memlekettik teatr, mýzyka jáne kınematografııa ınstıtýtynyń rejısserlik fakýltetin bitirgen. Kóptegen derekti fılmderdiń rejısseri.





63 jyl buryn (1959) Qazaqstan Respýblıkasynyń Ispanııa Koroldigindegi, Andorra Knıazdigindegi Tótenshe jáne ókiletti elshisi, Dúnejúzilik týrıstik uıymdar janyndaǵy Qazaqstan Respýblıkasynyń turaqty ókili mindetin qosa atqarýshy Konstantın Vasılevıch JIGALOV dúnıege keldi.

Semeı qalasynda týǵan. Qazaq memlekettik ýnıversıtetin, Qazaq pedagogıkalyq ınstıtýtynyń aspırantýrasyn bitirgen.

1991-1993 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń kómekshisi. 1993-1994 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary. 1994-1995 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasy Prezdenti Ákimshiliginiń bólim meńgerýshisi. 1996-2000 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulybrıtanııa Birikken Koroldigindegi jáne Soltústik Irlandııadaǵy Elshiliginiń keńesshi-elshisi. 2000-2003 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasynyń Polsha Respýblıkasyndaǵy Tótenshe jáne Ókiletti Elshisi. 2003-2009 jyldary - Qazaqstan Respýblıkasynyń Belgııa Koroldigindegi Tótenshe jáne Ókiletti Elshisi, Qazaqstan Respýblıkasynyń Lıýksembýrg Uly Gertsogtigindegi Tótenshe jáne Ókiletti Elshisi mindetin, Eýropa Odaǵynyń janyndaǵy jáne Soltústik Atlant Sharty uıymyndaǵy (NATO) Qazaqstan Respýblıkasy Ókildiginiń Basshysy mindetin qosa atqarýshy. 2009-2012 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary - Eýroodaqpen ózara is-qımyl máseleleri boıynsha QR ulttyq úılestirýshisi. 2012-2018 jyldary Qazaqstan Respýblıkasynyń Kanadadaǵy Tótenshe jáne Ókiletti Elshisi. 2018 jyldan beri qazirgi qyzmetinde. 2-shi dárejeli «Dostyq» ordenimen jáne shetel ordenderimen, medaldarmen marapattalǵan.




50 jyl buryn (1972) Pavlodar oblysynyń prokýrory Qaırat Álihanuly ÁBDІHANOV dúnıege kelgen.

Almaty oblysynda týǵan. Abaı atyndaǵy Almaty memlekettik ýnıversıtetin zańger mamandyǵymen bitirgen.

Eńbek joly: Talǵar aýdany prokýrorynyń kómekshisi, Bostandyq aýdany prokýrorynyń kómekshisi, aǵa kómekshisi, Almaty qalalyq prokýratýra bóliminiń prokýrory, Túriksib aýdany prokýrorynyń aǵa kómekshisi, Almaly aýdany prokýrorynyń birinshi orynbasary, Qazaqstan Respýblıkasy bas prokýrory birinshi orynbasarynyń kómekshisi, Qazaqstan Respýblıkasy bas prokýrorynyń kómekshisi, Almaty oblysy Jambyl aýdanynyń prokýrory, Taldyqorǵan qalasynyń prokýrory, Atyraý oblysy prokýrorynyń orynbasary, Qyzylorda oblysy prokýrorynyń orynbasary (2010-2012); Ońtústik Qazaqstan oblysy prokýrorynyń orynbasary (2012-2017); Almaty oblysy prokýrorynyń birinshi orynbasary (2017-2018).

Qazirgi laýazymyn 2018 jylǵy aqpannan beri atqaryp keledi.

«Qazaqstan Respýblıkasynyń prokýratýrasyna 20 jyl», ІІ, ІІІ dárejeli «Minsiz qyzmeti úshin» medaldarymen, І dárejeli «Prokýratýra ozaty» tósbelgisimen marapattalǵan.


Basty sózder: Kúntizbe, Qoǵam,
Joǵary qaraı