Awa rayı
Nur-Sultan 11 °S
Almatı 15 °S
valyuta bağamı
USD 379.36
EUR 424.47
RUB 5.88
CNY 54.95

25 säwіr. QazAqparat küntіzbesі

2019 jıldıñ 25 säwіr 2019 07:00 429

NUR-SULTAN. QazAqparat - QazAqparat oqırmandar nazarına 2019 jılğı 25 säwіrge arnalğan küntіzbenі usınadı.

ATAWLI KÜNDER

Bükіlälemdіk bezgekke qarsı küres künі

Bezgek älem xalqınıñ 40 payızına qawіp töndіrwde. Jıl sayın 500 mïllïonnan astam adam bezgekpen awırıp, bіr mïllïonnan astamı osı keselden köz jumadı. Eñ awır axwal Afrïkanıñ Saxara jäne odan arğı oñtüstіk awmaqtarında qalıptasqan. Bіraq bul іndet adamdardı Azïya, Latın Amerïkası, Tayaw Şığıs, tіptі Ewropanıñ keybіr bölіgіnde jalmaytın körіnedі.

Bükіlälemdіk bezgekke qarsı küres künі Dünïejüzіlіk densawlıq saqtaw assambleyasınıñ 2007 jıldıñ mamırındağı sessïyasında bekіtіlgen. Bul künі awrw tarap ketken elder öz awmaqtarında bіr-bіrіmen täjіrïbe almasıp, bіrіn-bіrі qoldawğa şaqıradı.  

Qazaqstan fwtbolı künі

2002 jılı 25 säwіrde Qazaqstan fwtbol odağı Stokgolmde Ewropalıq fwtbol qawımdastığına (WEFA) qabıldandı. Osı künnen bastap elіmіzde Qazaqstan fwtbolınıñ künі atap ötіledі. Qazaqstan quraması osı odaqtıñ müşesі retіndegі alğaşqı oyının 2002 jılı şіlde ayında ötkіzdі. Qarsılası Estonïya komandası boldı.

Xalıqaralıq DNQ künі

1953 jıldıñ 25 säwіrі künі Nature jwrnalında DNQ molekwlalarınıñ qurılımına jasalğan zerttew qorıtındısı jarïyalandı. Onı Djeyms Wotson men Frensïs Krïk esіmdі ğalımdar Morïs Wïlkïns pen Rozalïnd Franklïnmen bіrge jürgіzdі.

Dünïejüzіlіk pïngvïn künі

Älemdegі erekşe qustardıñ bіrі - pïngvïnderge arnalğan jıl sayınğı ekologïyalıq mereke. Nawrız-säwіr aylarında pïngvïnder juptasw jäne jumırtqa basw üşіn materïkke şığadı. Qalğan waqıtta olar Antarktïda aynalasındağı muzdıqtarda ömіr süredі. Pïngvïnderdіñ arasındağı eñ іrіsі ïmperatorlıq pïngvïnder. Olardıñ boyı 120 sm, salmağı 40 kelіge deyіn jetedі. Eñ kіşіsіnіñ boyı adamnıñ tіzesіnen aspaydı, salmağı - 2,5 kelі.

ESTE QALAR OQÏĞALAR

1917 jılı Ombıda Aqmola oblısı qazaqtarınıñ sezі öttі.

1921 jılı quramında 233 bolıs eldі bіrіktіrgen Aqmola, Atbasar, Kökşetaw jäne Petropavl wezderі negіzіnde Aqmola gwbernïyası qurılıp, ortalığı Petropavl qalası boldı.

1921 jılı Qapal wezіnіñ atawı Taldıqorğan bolıp özgerdі, al ortalığı Gavrïlovka selosı boldı.

1992 jılı Qazaqstan Respwblïkasınıñ Prezïdentі «Qazaqstan Respwblïkasındağı eñbekaqını köterw jäne bağalardı rettew twralı» №730 Jarlığımen ükіmet qarjılandıratın mekemeler men uyımdardıñ qızmetkerlerі üşіn aqı tölewdіñ ağımdağı jağdayların, sonıñ іşіnde järdemaqılar, sıylıqtar, sıyaqılar jäne basqa da ıntalandırw jäne ötemaqı tölemderіn saqtap qaldı.

2001 jılı Stokgolmdegі kongreste Qazaqstan fwtbol odağı Ewropa fwtbol qawımdastıqtarı odağına (WEFA) kіrdі. Qazaqstan quraması osı odaqtıñ müşesі retіnde alğaşqı oyının 2001 jıldıñ şіldesіnde ötkіzdі. Onıñ qarsılası Estonïya komandası boldı.

2005 jılı Almatıda Sırım Bökeyxanovtıñ qazaq jäne orıs tіlіndegі «Ötkendі umıtwğa bolmaydı» degen kіtabınıñ tanıstırılımı öttі. Ol kіtapta qazaqtıñ körnektі qayratkerlerі Älïxan Bökeyxanov, Smağul Sädwaqasov, Şäkärіm Qudayberdіulı, Elïzaveta Bökeyxanova-Sädwaqasova jäne olardıñ urpaqtarı twralı aytılğan. Qosımşa mälіmetter Mäskewden jäne Sankt-Peterbwrgtan alınğan, Şäkärіm Qudayberdіulı twralı aqparat keñeytіlgen, Qasenxan Altınbekov twralı jaña taraw payda boldı.

2009 jılı Almatıdağı qalalıq äkіmdіk ğïmaratınıñ aldında Sakwra alleyasınıñ saltanattı aşılw räsіmі boldı.

2008 jıldıñ mawsımında Qazaqstan Respwblïkasınıñ Prezïdentі Nursultan Nazarbaev Japonïyağa resmï saparmen barğan kezіnde Sakwra köşetterі Qazaqstan xalqına sıyğa berіlgen bolatın. Xokkaydo aralınan sakwranıñ 9 türі alınğan, ondağı klïmat Almatınıñ tabïğatına uqsas.

2012 jılı Amerïkanıñ Las-Vegas qalasında ötken CinemaCon festïvalіnde Tïmwr Bekmambetov jıldıñ üzdіk şeteldіk rejïsserі atandı.

2012 jılı Bwxarest merі Rwmınïya astanasınıñ bіr köşesіne Astana atın berw twralı şeşіm şığardı.

2012 jılı Kaspïy teñіzіnde jawıngerlіk mіndetterdі orındaw maqsatında Äskerï-teñіz küşterі tuñğış otandıq «Qazaqstan» zımıran-artïllerïyalıq kemesіn swğa jіberdі. Onı «Zenït» Oral zawıtı» ulttıq käsіpornı jasap şığarğan bolatın.

2012 jılı Astanadağı «Alaw» muz sarayı sportşılar, bapkerler men sarapşılar arasında jürgіzіlgen sawalnama nätïjesіnde dünïejüzіndegі konkï tebwge arnalğan stadïondar reytïngіnde bіrіnşі orın ïelendі.

2013 jılı «Qazpoşta» AQ «Şığıs küntіzbesі» taqırıbında nomïnalı 100 teñgelіk körkem markanı qoldanısqa engіzdі. Onda qazaq xalqınıñ ğasırlıq tarïxınıñ bіr qırın beyneleytіn qazaq küntіzbesіnіñ 12 jıldıq cïklındağı janwarlar beynelengen.

2015 jılı Nyu-Yorkte boks twralı jazatın Jwrnalïster qawımdastığınıñ (BWAA) saltanattı marapattaw räsіmі öttі. Bul marapattı Gennadïy Golovkïn aldı.

2017 jılı Oralda «Ulttıq mwzeyge sıylıq» attı respwblïkalıq akcïya öttі. Akcïya ayasında mwzeyge Dïna Nurpeyіsova, Mänşük Mämetova, Satan Arıstanov, Axmet Dawılbaev, Xamza Esenjanov, Juban Moldağalïev sïyaqtı tulğalardıñ otbasılıq arxïvіnen köptegen jädіgerler tapsırıldı.

2017 jılı AQŞ-tağı Qazaqstan Elşіsі Erjan Qazıqanov Prezïdent Donald Trampqa senіm gramotasın tapsırdı. AQŞ Prezïdentі öz kezegіnde ekі el arasındağı qarım-qatınastı odan ärі nığaytwğa müddelі ekenіn atap öttі.

2017 jılı Monrealda Fed Cup Heart Award 2017 marapattaw räsіmі ötіp, onda Azïya/Tınıq muxïtı aymağındağı І top awmağında qazaqstandıq Galïna Voskoboeva jeñіmpaz atandı. Galïnağa 1000 AQŞ dolları tabıs etіldі. Ol bul qarjını qayırımdılıqqa jumsadı.

2018 jılı Äbw-Dabïde qazaqstandıq sportşı Osmanjan Qasïmov brazïlïyalıq djïw-djïtswdan älem çempïonatında altın medal ïelendі. Bіrіnşіlіkke älemnіñ 100 elіnen sportşılar qatıstı.

2018 jılı «Astana Operanıñ» jetekşі solïsі Baqtïyar Adamjan Dance Open (Sankt-Peterbwrg) xalıqaralıq balet premïyasınıñ lawreatı atandı. 

Bastı sözder: Küntіzbe,
Joğarı qaray